--- title: "Vapen veroorzaakt 'waarschijnlijk' long- en mondkanker, concludeert grote wetenschappelijke review" description: "Een uitgebreide internationale review concludeert dat e-sigaretten waarschijnlijk long- en mondkanker veroorzaken. Hard bewijs bij mensen is er nog niet, maar de signalen lopen op. In Nederland blijft vapen ondertussen populair onder tieners, ondanks het smaakjesverbod." category: "Binnenland" category_url: https://dagpost.nl/categorie/binnenland author: "Sem Mulder" published: 2026-06-22T07:35:00.000Z updated: 2026-06-22T07:35:00.000Z canonical: https://dagpost.nl/artikel/vapen-veroorzaakt-waarschijnlijk-long-en-mondkanker-concludeert-grote-review tags: ["vapen", "e-sigaret", "kanker", "jongeren", "smaakjesverbod", "RIVM", "KWF", "gezondheid"] --- # Vapen veroorzaakt 'waarschijnlijk' long- en mondkanker, concludeert grote wetenschappelijke review Een uitgebreide internationale review concludeert dat e-sigaretten waarschijnlijk long- en mondkanker veroorzaken. Hard bewijs bij mensen is er nog niet, maar de signalen lopen op. In Nederland blijft vapen ondertussen populair onder tieners, ondanks het smaakjesverbod. Een groep kankeronderzoekers waarschuwt in een nieuwe wetenschappelijke review dat vapen waarschijnlijk kanker veroorzaakt. Het gaat specifiek om longkanker en mondkanker. Belangrijk daarbij: de onderzoekers schrijven nadrukkelijk 'waarschijnlijk', niet 'bewezen'. Wat betekent dat precies, en wat zegt het voor de Nederlandse situatie, waar vooral tieners massaal blijven vapen? ## Wat de review onderzocht De studie verscheen in het wetenschappelijke tijdschrift *Carcinogenesis* en stond onder leiding van adjunct-hoogleraar Bernard Stewart van de [University of New South Wales in Sydney](https://www.unsw.edu.au/newsroom/news/2026/03/vaping-likely-to-cause-cancer-new-findings). Het team voerde een zogeheten kwalitatieve risicobeoordeling uit: in plaats van één nieuw experiment legden de onderzoekers bestaand bewijs uit verschillende vakgebieden naast elkaar. Volgens het [persbericht bij de studie](https://www.sciencedaily.com/releases/2026/06/260619020520.htm) ging het om klinische studies en biomarkers die wijzen op DNA-schade en weefselontsteking, dierproeven waarbij muizen longtumoren ontwikkelden, en laboratoriumonderzoek dat kankerverwekkende stoffen aantoont in de damp, waaronder vluchtige organische stoffen en metalen die vrijkomen uit de verhittingsspiraal. ## Waarom 'waarschijnlijk' en niet 'bewezen' Het woord 'waarschijnlijk' is hier cruciaal. De beoordeling is kwalitatief: de onderzoekers geven géén concreet getal voor hoeveel groter het kankerrisico van vapers is. Direct bewijs bij mensen ontbreekt nog, simpelweg omdat e-sigaretten pas zo'n twintig jaar bestaan. Kanker ontwikkelt zich vaak over decennia, dus harde epidemiologische cijfers zijn er nog niet. Tegelijk vinden de onderzoekers het bewijs over de verschillende vakgebieden heen consistent genoeg om te spreken van een waarschijnlijke oorzaak. Een van de auteurs trekt de vergelijking met de tabakssigaret: die werd decennialang gebruikt voordat het kankerverband onomstotelijk vaststond. We zouden niet opnieuw zo lang moeten wachten, luidt de boodschap. ## De Nederlandse context: tieners blijven vapen In Nederland is vapen vooral onder jongeren wijdverspreid. Volgens cijfers die het [RIVM](https://www.rivm.nl/tabak/producten/wat-is-een-e-sigaret) aanhaalt, had in 2023 ongeveer één op de vijf jongeren van 12 tot 25 jaar weleens een e-sigaret gebruikt. Onderzoek van het Trimbos-instituut wijst erop dat het gebruik onder jongvolwassenen iets daalt, terwijl juist tieners vaker naar de vape grijpen — een aanzienlijk deel van de 15- en 16-jarigen heeft weleens gevapet, van wie een deel dagelijks. Het RIVM wijst op schadelijke stoffen in de damp, zoals nicotine, propyleenglycol, glycerol en aldehyden, en noemt onder meer luchtwegirritatie en een verhoogd kankerrisico. Nicotine is bovendien verslavend en schadelijk voor de hersenontwikkeling van jongeren. ## Smaakjesverbod en het advies van gezondheidsinstanties Om vapen voor jongeren minder aantrekkelijk te maken, geldt sinds 1 januari 2024 een [smaakjesverbod](https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/roken/nieuws/2023/12/20/handhaving-smaakjesverbod-vapes): zoete smaken als bubblegum of kers mogen niet meer worden verkocht, alleen tabakssmaak is nog toegestaan. De NVWA handhaaft met boetes. De effectiviteit staat echter onder druk: een groot deel van de vapende jongeren gebruikt nog altijd een verboden smaakje, dat via illegale kanalen op de markt blijft komen. Gezondheidsinstanties zijn voorzichtig maar duidelijk. [KWF Kankerbestrijding](https://www.kwf.nl/nieuws/de-e-sigaret--vapes) stelt dat de norm voor kinderen 'niet roken en niet vapen' moet zijn, en dat er onvoldoende bewijs is om de e-sigaret aan te raden als stopmiddel; daarvoor zijn bewezen effectieve hulpmiddelen en begeleiding beschikbaar. De nieuwe review onderstreept die terughoudendheid: ook al is het kankerverband nog niet definitief bewezen, de stapeling van signalen geeft volgens de onderzoekers reden tot zorg. ## Bronnen - [Vaping likely a cause of lung and oral cancer, review finds](https://www.sciencedaily.com/releases/2026/06/260619020520.htm) - [Vaping likely to cause cancer: new findings](https://www.unsw.edu.au/newsroom/news/2026/03/vaping-likely-to-cause-cancer-new-findings) - [Wat is een e-sigaret?](https://www.rivm.nl/tabak/producten/wat-is-een-e-sigaret) - [Standpunt e-sigaret / vapes](https://www.kwf.nl/nieuws/de-e-sigaret--vapes)