---
title: "Wetenschappers dromen van weather jiu-jitsu tegen orkanen en hittegolven"
description: "Wat als je een orkaan met een klein duwtje op het juiste moment een ander pad kon laten kiezen? Onderzoekers opperen een opvallend idee: 'weather jiu-jitsu' — extreem weer niet met brute kracht bestrijden, maar subtiel afbuigen. Voorlopig is het vooral een denkexperiment met simulaties."
category: "Wetenschap"
category_url: https://dagpost.nl/categorie/wetenschap
author: "Eva Dijkstra"
published: 2026-06-25T17:26:00.000Z
updated: 2026-06-25T17:26:00.000Z
canonical: https://dagpost.nl/artikel/wetenschappers-dromen-van-weather-jiu-jitsu-tegen-orkanen-en-hittegolven
tags: ["orkanen", "klimaat", "weermanipulatie", "extreem weer", "atmosfeer", "onderzoek"]
---
# Wetenschappers dromen van weather jiu-jitsu tegen orkanen en hittegolven

Wat als je een orkaan met een klein duwtje op het juiste moment een ander pad kon laten kiezen? Onderzoekers opperen een opvallend idee: 'weather jiu-jitsu' — extreem weer niet met brute kracht bestrijden, maar subtiel afbuigen. Voorlopig is het vooral een denkexperiment met simulaties.

In de vechtsport jiu-jitsu gebruik je de kracht van je tegenstander tegen hem: je buigt zijn energie om in plaats van er frontaal tegenin te gaan. Datzelfde principe inspireert een groep wetenschappers om na te denken over de atmosfeer.

## Een klein duwtje, een groot effect

Onderzoekers van Arizona State University introduceren in een nieuwe studie de term 'weather jiu-jitsu', meldt [Phys.org](https://phys.org/news/2026-06-weather-jiu-jitsu-approach-avert.html). Het idee: in plaats van extreem weer met brute kracht te bestrijden, zet je op precies het juiste moment en de juiste plek een kleine, gerichte impuls in de atmosfeer — en laat je de natuurlijke dynamica het werk doen. Weersystemen als orkanen zijn namelijk inherent instabiel; een minieme verstoring kan in theorie een kettingreactie op gang brengen die de koers van een storm verandert.

## Wat de simulaties laten zien

Voor de studie gebruikten de onderzoekers computermodellen van de atmosfeer in combinatie met een geavanceerd AI-weermodel, en simuleerden ze enkele historische rampen, schrijft [Scientias](https://scientias.nl/kunnen-we-orkanen-een-zetje-geven-wetenschappers-willen-extreem-weer-met-weather-jiu-jitsu-afbuigen/). Bij orkaan Sandy (2012), die New York zwaar trof, zou een vroege, gerichte ingreep de baan van de storm honderden kilometers hebben kunnen verschuiven. Bij de extreme koudegolf in Texas (2021) zou een ingreep de minimumtemperatuur met enkele graden hebben kunnen verzachten. Het gaat nadrukkelijk om theoretische gevoeligheidsanalyses — geen blauwdruk voor een kant-en-klare weermachine.

## Veelbelovend, maar ver weg

De onderzoekers zijn eerlijk over de grenzen van hun werk, benadrukt ook [Gizmodo](https://gizmodo.com/wild-new-study-claims-we-can-nudge-hurricanes-away-from-land-2000776767). De verstoringen die in de modellen nodig zijn, gaan ruimschoots voorbij aan wat huidige technieken — zoals cloud seeding — kunnen leveren. Bovendien vereist de aanpak nauwkeurige, realtime kennis van welke plekken in de atmosfeer op welk moment het gevoeligst zijn voor een duwtje. Die 'gevoelige zones' identificeren is een enorme uitdaging op zich.

## Wie beslist er over het weer?

En dan zijn er de ethische vragen. Als je een orkaan van de ene stad wegduwt, stuur je hem dan naar de andere? Wie mag dat beslissen, en wat zijn de gevolgen voor gebieden die anders geen storm zouden krijgen? Het concept raakt aan oudere, omstreden discussies over weermanipulatie en geo-engineering, waarbij landen tegengestelde belangen kunnen hebben.

Weather jiu-jitsu is voorlopig dan ook geen technologie, maar een idee — onderbouwd met simulaties en serieus genoeg om over na te denken. Het laat vooral zien dat de atmosfeer, met al haar chaos, ook iets gevoeligs heeft: op de juiste plek een klein zetje, en er kan veel veranderen. Of dat zetje ooit echt gegeven wordt, is een heel andere vraag.

## Bronnen

- [Introducing 'weather jiu-jitsu', a new approach to avert catastrophic weather events](https://phys.org/news/2026-06-weather-jiu-jitsu-approach-avert.html)
- [Kunnen we orkanen een zetje geven? Wetenschappers willen extreem weer afbuigen](https://scientias.nl/kunnen-we-orkanen-een-zetje-geven-wetenschappers-willen-extreem-weer-met-weather-jiu-jitsu-afbuigen/)
- [Wild New Study Claims We Can Nudge Hurricanes Away From Land](https://gizmodo.com/wild-new-study-claims-we-can-nudge-hurricanes-away-from-land-2000776767)