Er is goed nieuws op een dossier dat de afgelopen jaren vooral slecht nieuws opleverde. De Nederlandse veestapel — koeien, varkens en kippen — scheidt samen iets minder stikstof uit, en daardoor blijft die uitstoot nu net onder het wettelijke plafond. Dat melden de NOS en het CBS.
Net eronder
"Net onder" is daarbij het sleutelwoord. De daling is reëel, maar de marge tot het plafond is klein. Dat maakt de situatie kwetsbaar: een tegenvaller — een ziekte-uitbraak, een groei van de veestapel of een verschuiving in het voer — kan Nederland zo weer boven de grens tillen. Van een ruime buffer is dus geen sprake.
Waarom de uitstoot daalt
De daling komt niet uit de lucht vallen, maar volgt uit twee al langer lopende ontwikkelingen. Ten eerste is de veestapel de afgelopen jaren stap voor stap kleiner geworden: minder dieren betekent minder mest, en dus minder stikstof. Ten tweede is het veevoer efficiënter geworden. Door het voer slimmer samen te stellen, met minder stikstof erin, scheiden dieren ook minder uit — zonder dat ze per se minder te eten krijgen. Het grootste deel van de uitstoot komt nog altijd voor rekening van het rundvee.
Geen eindpunt
Toch is dit geen moment om achterover te leunen. Dat de uitstoot net onder dít plafond blijft, lost het bredere stikstofprobleem niet op. De natuurdoelen vragen een veel grotere vermindering, en het kabinet mikt voor de landbouw op een forse reductie in de komende jaren. De stap die nu is gezet, is klein vergeleken met wat er nog moet gebeuren.
Bovendien is er een kanttekening van een andere stof: fosfaat. Ook daarvoor geldt een plafond, en volgens het CBS zit Nederland daar nog niet onder. Het beeld is dus gemengd: op stikstof een voorzichtig lichtpuntje, op fosfaat nog werk aan de winkel.
Een begin, geen overwinning
Onder de streep is het nieuws vooral een teken dat de jarenlange inspanningen in de landbouw langzaam effect beginnen te krijgen. Maar met een marge die zo dun is, en met doelen die nog ver weg liggen, is het eerder een begin dan een overwinning. Het stikstofdossier blijft, ook met dit lichtpuntje, een kwestie van lange adem.
