De optelsom van een zinderende zomermaand is gemaakt, en die is onthutsend. West-Europa heeft de warmste juni beleefd sinds het begin van de metingen. Dat meldt de Europese klimaatdienst Copernicus, die de temperaturen op het continent nauwlettend bijhoudt. De gemiddelde temperatuur lag ver boven wat voor de maand normaal is.
Hittegolven over het continent
De uitzonderlijke warmte kwam niet geleidelijk, maar in de vorm van scherpe hittegolven. Vooral in het zuiden van West-Europa liepen de temperaturen hoog op, met in landen als Frankrijk, Spanje en Portugal waarden die richting of voorbij de veertig graden gingen. Ook Nederland en de omringende landen kregen te maken met tropische dagen, waarbij nationale hitteplannen in werking traden.
De hand van klimaatverandering
Voor klimaatwetenschappers is het beeld inmiddels vertrouwd, en zorgwekkend. Analyses wijzen er telkens weer op dat zulke extreme hitte zonder de door de mens veroorzaakte klimaatverandering vrijwel onmogelijk zou zijn geweest. De opwarming van de aarde maakt hittegolven niet alleen waarschijnlijker, maar ook heter en langduriger. Wat vroeger een zeldzame uitschieter was, wordt zo steeds meer een terugkerend verschijnsel.
Gevolgen voor de gezondheid
Extreme hitte is niet alleen ongemakkelijk, maar ook gevaarlijk. Vooral ouderen, chronisch zieken en mensen die alleen wonen lopen risico. Tijdens hittegolven neemt de sterfte doorgaans toe, iets wat gezondheidsinstituten in verschillende Europese landen ook deze zomer signaleerden. Daarnaast zetten de hoge temperaturen de natuur, de landbouw en de watervoorraden onder druk, en nam in delen van Europa het risico op natuurbranden toe.
Een terugkerend patroon
De warmterecords van deze juni staan niet op zichzelf. Jaar na jaar sneuvelen temperatuurrecords, en steeds vaker gebeurt dat in het voorjaar en de vroege zomer. Voor wetenschappers is dat een duidelijk signaal dat het klimaat structureel verandert. De vraag is niet langer óf er hittegolven komen, maar hoe samenlevingen zich er beter tegen kunnen wapenen, met koelere steden, betere zorg voor kwetsbare groepen en maatregelen tegen droogte.
