Reizigers die woensdagochtend 24 juni met het openbaar vervoer willen, kunnen hun reis maar beter uitstellen. Door een landelijke staking rijden er tot 8.00 uur vrijwel geen treinen, bussen, trams en metro's. En wie na de staking de reis alsnog maakt, belandt in een drukke én snikhete ochtend.

Wie staakt er en waarom?

De actie wordt georganiseerd door vakbond FNV, met de afdelingen FNV Spoor, Stadsvervoer en Streekvervoer. Het personeel legt het werk neer uit protest tegen kabinetsplannen om te bezuinigen op de sociale zekerheid. De bonden keren zich onder meer tegen het inkorten van de WW-uitkering en het versoberen van de WIA, de uitkering voor langdurig zieken.

Volgens de FNV is staken "een uiterste middel" en is deze actie "een eerste, maar duidelijke waarschuwing". De bond sluit verdere stakingen niet uit als de plannen niet van tafel gaan. Volgens NOS richt de actie zich breed tegen de bezuinigingen op de sociale zekerheid.

Tot 8.00 uur geen treinen

De NS laat weten dat er woensdag tussen 4.00 en 8.00 uur geen treinen rijden, in het hele land. Daarmee valt het grootste deel van de vroege ochtendspits weg. Na 8.00 uur kan de NS de dienstregeling pas geleidelijk weer opstarten, waardoor ook de rest van de ochtend treinen kunnen uitvallen of vertraagd zijn. Pas rond het middaguur verwacht de NS weer volgens de geplande dienstregeling te rijden.

Niet al het verkeer ligt stil. De Airportsprinter tussen Amsterdam Centraal, Schiphol en Hoofddorp blijft rijden, net als de Eurostar voor reizigers met een reservering. Internationale treinen als de ICE en EuroCity rijden tijdens de stakingsuren juist niet. Omdat ook de schoonmaaksector meedoet, kunnen treinen en stations viezer zijn dan normaal; de NS vraagt reizigers hun afval mee te nemen.

Niet alleen het spoor

De staking treft niet alleen de trein. Ook in het bus-, tram- en metrovervoer wordt het werk neergelegd, waardoor het openbaar vervoer woensdagochtend in grote delen van het land grotendeels stilligt tot 8.00 uur. Reizigers die afhankelijk zijn van overstappen, kunnen daardoor extra hinder ondervinden.

Daarna: druk én warm

Wie de staking afwacht en pas later vertrekt, krijgt het dubbel zwaar. Doordat veel reizigers hun rit uitstellen, ontstaat na 8.00 uur extra drukte op een toch al haperende dienstregeling. Daar komt het weer bovenop: het KNMI heeft voor woensdag code oranje afgegeven vanwege de hitte, met temperaturen die kunnen oplopen tot rond de 35 graden. Ook de luchtkwaliteit is plaatselijk slecht door ozonsmog.

De NS adviseert reizigers hun reis in de vroege ochtend uit te stellen en rekening te houden met vertragingen en extra overstappen gedurende de rest van de ochtend. Wie toch moet reizen, doet er goed aan voldoende water mee te nemen en niet te krap te plannen.