Toen het conflict tussen de Verenigde Staten, Israël en Iran dit voorjaar uitbrak, schoten de gasprijzen op de Europese markt omhoog. Maar terwijl de import van aardgas duurder werd, leverden miljoenen zonnepanelen op Nederlandse daken en velden onverstoorbaar stroom. Die groene productie bespaarde Nederland naar schatting 1,4 miljard euro aan gasimport.

Honderd dagen zonnestroom

Tussen begin maart en begin juni — ruwweg de eerste honderd dagen van de crisis — vervingen de Nederlandse zonnepanelen een fors deel van de elektriciteit die anders in gascentrales opgewekt had moeten worden. Brancheorganisatie SolarPower Europe houdt daarvan een 'Gas Savings Tracker' bij, ook in een Nederlandse editie.

Die rekenmethode vertaalt de daadwerkelijk opgewekte zonnestroom naar de hoeveelheid gas die nodig was geweest om dezelfde stroom te maken, en zet dat tegen de dagelijkse gasprijs om in euro's. Voor Nederland kwam daar volgens Duurzaam Ondernemen, dat de cijfers van Holland Solar aanhaalt, een vermeden gasrekening van zo'n 1,4 miljard euro uit — brandstof die anders had moeten worden ingekocht in het buitenland.

Europa: meer dan twaalf miljard

Verbreed je de blik naar het hele continent, dan zijn de bedragen nog veel groter. Euronews bericht op basis van dezelfde tracker dat de Europese zonnestroom sinds het begin van het conflict meer dan twaalf miljard euro aan gasimportkosten heeft vermeden — gemiddeld ruim honderd miljoen euro per dag.

Belangrijk daarbij: deze berekeningen gaan uitsluitend over zonne-energie. Windenergie, die in Nederland eveneens een groot deel van de stroom levert, is in deze cijfers niet meegeteld. De werkelijke besparing van álle hernieuwbare bronnen samen ligt dus hoger.

Groen als buffer tegen geopolitiek

Het patroon is niet nieuw. Ook tijdens de energiecrisis na de Russische inval in Oekraïne bleek dat zon en wind Europa minder kwetsbaar maken voor prijsschokken en politieke druk rond fossiele brandstoffen. Het verschil is dat de prijspiek nu uit een andere hoek komt: spanningen in het Midden-Oosten in plaats van een Russische gaskraan.

Voor Nederland, dat zijn afhankelijkheid van geïmporteerd gas de afgelopen jaren probeerde te verkleinen, onderstreept de berekening een simpele logica: elke kilowattuur die van een Nederlands dak komt, hoeft niet als duur gas te worden gekocht — zeker niet wanneer de wereldmarkt op scherp staat. Of de besparing dit jaar verder oploopt, hangt vooral af van hoe lang de gasprijzen hoog blijven.

Kanttekening: schattingen als deze zijn modelmatig — ze berusten op aannames over gascentrale-efficiëntie en dagprijzen, en bedragen verschillen per bron en peildatum.