De zomervakantie valt voor veel Nederlanders samen met het onweersseizoen in Zuid-Europa. Wie richting Italie, de Balkan of het Middellandse Zeegebied reist, kan daar deze zomer stevig noodweer tegenkomen, met soms opvallend grote hagelstenen, zo laat NU.nl zien.
Hoe megahagel ontstaat
De grootste hagel valt uit zogeheten supercellen: zware, langlevende onweersbuien met een sterke, roterende opwaartse luchtstroom. In zo'n bui kunnen hagelstenen minutenlang blijven zweven, doordat de opstijgende wind ze telkens weer omhoog duwt. Elke keer komt er een laagje ijs bij, zodat ze flink kunnen uitgroeien voordat ze uiteindelijk naar beneden komen. Zo ontstaan hagelstenen van enkele centimeters groot, die auto's, ramen en gewassen kunnen beschadigen.
Rond de Middellandse Zee zijn de omstandigheden daarvoor gunstig. Het zeewater is in de zomer warm, waardoor er veel vocht en energie in de lucht zit. Botst die warme, vochtige lucht op koelere lucht vanaf de bergen, dan kan de boel razendsnel opbouwen tot hevig onweer. Vooral Noord-Italie en het bergachtige achterland gelden als gevoelig voor dit soort buien.
Waarom het vaker lijkt te gebeuren
Meteorologen zien dat zware hagel in Europa een groeiend probleem is. Warmere zomers leveren meer energie voor onweersbuien, wat de kans op stevige supercellen vergroot. Zekerheid over elke individuele bui is er nooit, maar de trend richting meer en heftiger onweer past in het beeld van een opwarmend klimaat.
Wat je het beste doet
Kom je onderweg toch in zwaar onweer met hagel terecht, dan gelden een paar simpele vuistregels. Ga naar binnen zodra het kan en blijf uit de buurt van ramen, want grote hagelstenen kunnen glas breken. Schuil niet onder een boom of onder een strandparasol: een boom kan blikseminslag aantrekken. Zet losse spullen buiten vast of haal ze naar binnen, want harde windstoten kunnen ze meeslepen.
Zit je in de auto, dan biedt die redelijke bescherming tegen hagel, maar zet hem wel stil op een veilige plek en niet onder bomen of langs een rivier die snel kan stijgen. Ben je buiten zonder schuilplek, maak je dan klein en vermijd open, hoog terrein. Wacht na de laatste donderslag nog even voordat je weer naar buiten gaat, want een volgende bui kan snel volgen. Met een beetje oplettendheid, en door voor vertrek de weersverwachting en eventuele waarschuwingen te checken, is het risico goed beheersbaar.
