Een dagenlange hitteperiode zorgt deze week voor flink wat overlast in Nederland. Het KNMI heeft waarschuwingen afgegeven, scholen passen hun roosters aan en in delen van het land gaan evenementen niet door. Het RIVM activeerde het Nationaal Hitteplan.

Weerbeeld en KNMI-waarschuwingen

Volgens het KNMI is het zonnig en droog, met uitzonderlijk warme dagen. Het instituut gaf code geel af voor aanhoudende hitte, die voor vrijwel het hele land gold. De temperaturen liepen op tot ongeveer 28 tot 36 graden, met lokaal 35 à 36 graden op de warmste dag. Voor de kustprovincies bleef het door een zeewind koeler. Naast de hitte waarschuwde het KNMI ook voor zwaar onweer met hagel, zware windstoten en lokaal extreme regenval, waarvoor in delen van het land tijdelijk code oranje gold.

De exacte piekdag en de hoogste temperaturen verschillen per bron en per regio; raadpleeg voor de actuele situatie altijd de waarschuwingenpagina van het KNMI.

Scholen dicht of tropenrooster

Veel basisscholen kiezen voor een aangepast programma. In de stad Groningen lieten enkele scholen de lessen op de warmste middag uitvallen, met noodopvang voor wie dat nodig had, meldt regionale omroep RTV Noord. Andere scholen stuurden leerlingen eerder naar huis of verplaatsten hun eindejaarsviering.

Landelijk grijpen scholen vaker naar een tropenrooster: kortere lesdagen, vroeger beginnen, extra pauzes en water uitdelen. Dat treedt doorgaans in werking wanneer de temperatuur in het klaslokaal te hoog oploopt; de GGD verspreidt de hittewaarschuwing van het RIVM onder onder meer scholen en kinderopvang.

Afgelaste evenementen

In het noorden sneuvelden diverse activiteiten. De harddraverij in Aduard ging niet door: het bestuur achtte het uit welzijnsoogpunt voor paard en mens onverantwoord om de wedstrijd in deze hitte te laten plaatsvinden. Ook enkele georganiseerde fietstochten werden afgelast.

Gezondheidsadviezen en kwetsbare groepen

Het RIVM activeerde na overleg met het KNMI het Nationaal Hitteplan, dat zorgprofessionals en mantelzorgers oproept extra alert te zijn. Ouderen (75-plus) vormen volgens het RIVM de grootste kwetsbare groep, omdat zij hun lichaamstemperatuur slechter reguleren en minder snel dorst voelen. Ook mensen met een chronische aandoening, mensen in een sociaal isolement, daklozen en jonge kinderen lopen meer risico.

Het RIVM adviseert onder meer om voldoende te drinken en een kan water binnen handbereik te zetten, het huis koel te houden door gordijnen te sluiten en een ventilator of airco te gebruiken, en inspanning te verplaatsen naar de vroege ochtend of late avond.

Bredere context: vaker extreme hitte

Dergelijke hitteperioden worden door klimaatverandering vaker en heviger. Het KNMI en het RIVM wijzen er al langer op dat warme dagen toenemen, wat extra druk legt op zorg, onderwijs en de organisatie van buitenevenementen. Maatregelen als tropenroosters, hitteplannen en het afgelasten van inspannende activiteiten worden daardoor een steeds terugkerend onderdeel van de Nederlandse zomer.