Boven de Chinese afzetmarkt van chipmachinemaker ASML hangt een donkere wolk uit Washington. Een wetsvoorstel in het Amerikaanse Congres zou de export van geavanceerde chipapparatuur naar China nog verder inperken, meldt NU.nl. Voor het bedrijf uit Veldhoven, een van de kroonjuwelen van de Nederlandse industrie, staat daarmee een belangrijke bron van inkomsten op het spel.
Wat het wetsvoorstel wil
Het gaat om de zogeheten MATCH Act, een voorstel dat de regels voor de export van chipmachines flink zou aanscherpen. Kern van het plan is dat de meer geavanceerde DUV-machines, waarmee chips worden gemaakt en waarin ASML wereldwijd toonaangevend is, niet langer aan China geleverd mogen worden. Ook het onderhoud aan al eerder geleverde machines bij Chinese chipfabrikanten zou onmogelijk worden, schrijft Dutch IT Channel.
Het doel van Washington is te voorkomen dat China zelf geavanceerde chips kan produceren en zo de Amerikaanse technologische voorsprong te bewaken. ASML zit in dat geopolitieke spel klem tussen zijn commerciele belangen en het beleid van bondgenoten.
China: van een derde naar een vijfde
China is voor ASML geen willekeurige markt. Jarenlang was het goed voor grofweg een derde van de omzet, waarmee het de grootste afzetmarkt van het bedrijf was. Onder invloed van eerdere exportbeperkingen is dat aandeel gedaald tot ongeveer een vijfde van de verwachte omzet dit jaar, maar daarmee blijft China nog altijd bovenaan staan.
De meest geavanceerde machines van ASML, de EUV-systemen, mogen sowieso al niet naar China; die zijn voorbehouden aan bevriende landen. Wat de Chinese klanten nog wel konden kopen, waren de iets minder geavanceerde DUV-machines. Juist die deur zou het nieuwe wetsvoorstel grotendeels dichtdoen.
Gevolgen voor het bedrijf
Wordt het voorstel wet, dan verliest ASML een fors deel van een markt die nu nog voor ongeveer een vijfde van de omzet zorgt. Dat is geen ramp die het bedrijf omvertrekt, maar wel een gevoelige aderlating, zeker omdat er nauwelijks een even grote markt tegenover staat om het verlies op te vangen.
De onzekerheid is nu al voelbaar op de beurs: het aandeel ASML kwam de afgelopen tijd onder druk te staan door de berichten over het wetsvoorstel. Beleggers vrezen vooral een structureel lagere omzet uit China en daarmee minder groei. Voor Nederland raakt het dossier bovendien een gevoelige snaar, want ASML is niet alleen economisch belangrijk, maar ook een symbool van de Nederlandse hightech. Uiteindelijk zal Den Haag mee moeten bewegen in een strijd die vooral tussen Washington en Peking wordt uitgevochten.
