Toen Nederland de gaskraan in Groningen definitief dichtdraaide, kwam een grote hoeveelheid industrieel materieel vrij. Een deel daarvan zou nu een opvallende nieuwe bestemming kunnen krijgen: het oorlogsgeschonden Oekraïne, waar de energievoorziening zwaar te lijden heeft onder Russische aanvallen.
Van Groningse bodem naar Oekraïens net
Compressoren, turbines, generatoren en transformatoren die jarenlang aardgas uit de Groningse bodem haalden, staan na de sluiting te wachten op hergebruik. Het Oekraïense staatsbedrijf Naftogaz heeft een verzoek ingediend om vrijgekomen onderdelen over te nemen. De reden is praktisch: het laten fabriceren van nieuwe onderdelen kost veel tijd, terwijl bestaande, beproefde installaties direct kunnen worden ingezet als reserveonderdeel of bouwsteen voor herstel.
NAM staat welwillend tegenover verzoek
De Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM), grotendeels eigendom van Shell, reageert positief. Bij de ontmanteling van het Groningenveld en andere voormalige velden komt veel materiaal vrij dat kan worden hergebruikt, laat de maatschappij weten aan RTV Noord. Oekraïense technici hebben naar verluidt al locaties in Groningen bezocht om te inventariseren wat bruikbaar is. De Nederlandse overheid is bij de gesprekken betrokken; over welke specifieke onderdelen het gaat en wanneer levering plaatsvindt, worden om veiligheidsredenen geen details gegeven.
Verwoeste energiesector
De urgentie aan Oekraïense kant is groot. Russische aanvallen hebben de energie-infrastructuur van het land zwaar beschadigd en de gasproductie fors teruggebracht. Grote aantallen Oekraïners zitten daardoor met regelmaat zonder stroom of verwarming — in de winter een levensgevaarlijke situatie. De Groningse installaties kunnen dat enorme gat niet volledig vullen, maar bieden als aanvulling op bredere hulp wel concrete verlichting.
Materiële én financiële steun
Nederland combineert de mogelijke materiële bijdrage met financiële steun voor de Oekraïense energiesector, onder meer voor gasaankopen en spoedherstel van centrales. Volgens OOG Groningen is er sinds het begin van de oorlog al voor honderden miljoenen euro's aan energiesteun geleverd, en reden er talloze vrachtwagens met materieel naar het land.
Een wrange wending
De overdracht heeft ook een symbolische lading. Groningen leed jarenlang onder aardbevingen door de gaswinning — schade die de regio nog altijd niet te boven is. Dat uitgerekend diezelfde installaties nu kunnen helpen een land overeind te houden dat onder oorlog gebukt gaat, is een wending die bij het dichtdraaien van de kraan weinigen hadden voorzien.
