Apple heeft de afgelopen weken bij het Witte Huis en het Amerikaanse ministerie van Handel aangeklopt met een dringende vraag: mag het bedrijf geheugenchips kopen van ChangXin Memory Technologies (CXMT), China's grootste DRAM-fabrikant? Dat meldt de Financial Times. Het verzoek is gevoelig, want CXMT staat op een Amerikaanse zwarte lijst.
Twee zwarte lijsten
Het gaat om twee verschillende instrumenten. CXMT staat op een lijst van het Pentagon van bedrijven die als verbonden met het Chinese leger worden aangemerkt. Die status verbiedt een bedrijf als Apple niet automatisch om er zaken mee te doen, maar levert vooral politieke en reputatierisico's op.
Lastiger is de zogeheten Entity List van het ministerie van Handel: wie daarop staat, kan alleen nog met Amerikaanse bedrijven handelen als die per transactie een exportlicentie hebben. Een interdepartementaal comité heeft plaatsing van CXMT op die lijst al goedgekeurd, maar volgens CNBC is de lijst al maanden niet bijgewerkt — naar verluidt om de spanningen met Peking niet verder op te voeren. Apple wil juist de zekerheid dat CXMT niet alsnog op die zwaardere lijst belandt.
Een ongekend geheugentekort
De achtergrond is een wereldwijde geheugencrisis die analisten omschrijven als de zwaarste in jaren. De prijzen van DRAM-geheugen zijn de afgelopen kwartalen volgens marktonderzoekers verveelvoudigd. De oorzaak is structureel: chipfabrikanten verschuiven productiecapaciteit naar het duurdere, snelle geheugen (HBM) voor AI-datacenters, ten koste van gewoon consumentengeheugen. Apple, dat zich aanvankelijk met langlopende contracten had ingedekt, kondigde op 25 juni prijsverhogingen aan voor vrijwel zijn hele productlijn buiten de iPhone. De zoektocht naar extra capaciteit — ook bij een Chinese leverancier — komt daar rechtstreeks uit voort.
Waarom Washington aarzelt
Voor de Amerikaanse overheid kleven er meerdere bezwaren aan een 'ja'. Aankopen bij CXMT zouden de Chinese chipindustrie financieren en versterken, afhankelijkheid van Chinese leveranciers vergroten, en bovenal een precedent scheppen: andere techbedrijven zouden eenzelfde uitzondering kunnen claimen. Tegelijk kiest de regering vooralsnog voor pragmatisme en houdt ze de strengste maatregel uit de kast.
Ook ASML zit klem
Het conflict raakt nadrukkelijk ook Europa. Het Nederlandse ASML, wereldwijd onmisbaar voor de productie van geavanceerde chips, zit gevangen tussen Amerikaanse druk en zijn eigen China-omzet. Volgens Bloomberg was China in 2025 goed voor een derde van de ASML-omzet, een aandeel dat door exportbeperkingen daalt. Nederland lobbyt in Washington tegen verdere aanscherping van de regels, maar scherpte intussen ook zijn eigen exportbeleid aan, in lijn met de VS.
De vraag achter Apples verzoek is dezelfde die in Den Haag en Brussel speelt: hoeveel economische pijn is de westerse chipsector bereid te dragen omwille van geopolitieke eensgezindheid met Washington? De uitkomst geldt als een graadmeter voor het Amerikaanse beleid — en wordt nauwlettend gevolgd. Een snelle normalisering van de geheugenprijzen verwachten analisten voorlopig niet.
