Erfbelasting ligt gevoelig, maar het draagvlak ervoor is groter dan vaak gedacht. Uit onderzoek van het Centraal Planbureau (CPB) blijkt dat een meerderheid van de Nederlanders vindt dat erfenissen zwaarder belast zouden mogen worden. Het CPB bracht in kaart hoe mensen tegenover verschillende belastingen staan.
Ruim draagvlak, kleine tegenbeweging
Waar erfbelasting in het publieke debat vaak wordt neergezet als een impopulaire heffing, schetst het onderzoek een ander beeld. Meer dan de helft van de ondervraagden vindt dat vooral grotere erfenissen zwaarder belast kunnen worden. Slechts een kleine minderheid wil de erfbelasting helemaal afschaffen. Het CPB doet geen beleidsaanbeveling, maar brengt de opvattingen en kennis van burgers in kaart om het maatschappelijke debat te voeden.
Wat mensen vinden, hangt af van hun blik op ongelijkheid
Opvallend is dat de steun voor erfbelasting niet alleen samenhangt met leeftijd of het eigen vermogen, maar vooral met hoe iemand naar maatschappelijke ongelijkheid kijkt. Wie ongelijkheid als een serieus probleem ziet, is eerder voor een hogere erfbelasting. Wie succes vooral toeschrijft aan eigen inzet en prestatie, is juist vaker voor een lagere heffing. De discussie over erfbelasting is daarmee net zozeer een discussie over rechtvaardigheid als over geld.
Hoe de erfbelasting nu werkt
In de praktijk betaalt lang niet iedereen erfbelasting. Er gelden ruime vrijstellingen: kinderen mogen in 2026 tienduizenden euro's belastingvrij erven en partners een veel hoger bedrag. Pas boven die grens wordt geheven, waarbij het tarief voor kinderen en partners lager is dan voor verdere verwanten en derden. Doordat het nagelaten vermogen in Nederland de afgelopen jaren fors is gegroeid, komt de vraag hoe je erfenissen belast steeds nadrukkelijker op tafel.
Politiek gevoelig
Het onderzoek verschijnt op een moment dat de belasting op vermogen en erfenissen hoog op de politieke agenda staat. Het CPB kiest geen partij in dat debat, maar laat wel zien dat een steviger belasting van grote erfenissen op meer maatschappelijke steun kan rekenen dan de felheid van de discussie soms doet vermoeden.
