Wie in Barcelona op straat werkt, draagt sinds kort een klein apparaat om de pols dat kan ingrijpen als de hitte gevaarlijk wordt. De stad heeft ongeveer 1.400 van deze hittearmbandjes uitgedeeld aan medewerkers die buiten aan de slag zijn — van straatvegers tot mensen bij het groenonderhoud, de straatverlichting en de afvalinzameling.
Een waarschuwing om de pols
Het idee achter de armband is eenvoudig. Het bandje meet de lichaamstemperatuur van de drager. Loopt die te ver op, dan geeft het apparaat een signaal via geluid en trillingen. Dat is het teken om onmiddellijk te stoppen met werken en af te koelen. Zo functioneert de armband als een vroegtijdig alarm, nog voordat oververhitting tot een echt gezondheidsprobleem uitgroeit.
De kwetsbaarheid van buitenwerkers bij hitte is groot. Zij kunnen hun werkplek niet zomaar verlaten, staan vaak urenlang in de volle zon en merken de sluipende gevolgen van oververhitting soms te laat. Een objectieve waarschuwing kan dan het verschil maken tussen op tijd pauzeren en doorgaan tot het misgaat.
Aanleiding
De maatregel kreeg een extra lading door een sterfgeval. Vorig jaar zomer overleed een 51-jarige straatveegster nadat zij in de oude binnenstad van Barcelona aan het werk was geweest, bij temperaturen rond de 30 graden. De stad tekende daarbij aan dat er geen aanwijzing was dat een hitteberoerte de doodsoorzaak was. Toch bracht het overlijden de discussie over veilig werken in de hitte in een stroomversnelling.
Volgens de gemeente was het plan voor de armbandjes al in voorbereiding, maar heeft de tragedie geholpen om er vaart achter te zetten. Het sterfgeval leidde vorig jaar ook tot onrust en protest onder Spaanse straatvegers, die betere bescherming eisten.
Hitte als groeiend arbeidsrisico
Barcelona staat niet alleen. Door de opwarming van het klimaat worden hittegolven in Zuid-Europa langer en heviger, en daarmee groeit de aandacht voor hitte als arbeidsrisico. In verschillende landen gelden inmiddels regels die buitenwerk tijdens de heetste uren beperken of werkgevers verplichten tot schaduw, water en extra pauzes.
De armbandjes in Barcelona passen in die bredere beweging: van hitte als ongemak naar hitte als serieus veiligheidsvraagstuk op het werk. Of het bij deze groep werknemers blijft en of andere steden het voorbeeld volgen, zal de komende hete zomers moeten blijken. Voor de mensen die de straten schoonhouden, is het in elk geval een concreet hulpmiddel wanneer de thermometer weer richting recordhoogtes kruipt.
