In de meeste musea is 'niet aanraken' de gouden regel. In Museum Voorlinden in Wassenaar is die regel deze zomer juist opgeheven — sterker nog: meedoen is het hele idee. Sinds 6 juni is er de tentoonstelling Choreographic Objects van de Amerikaanse choreograaf William Forsythe te zien.

Kunst die pas werkt als jij beweegt

Forsythe, wereldberoemd om zijn vernieuwende balletwerk, maakt al jaren meer dan voorstellingen alleen. Zijn 'choreografische objecten' zijn installaties die zonder publiek niet veel meer zijn dan sculpturen, maar tot leven komen zodra iemand erin stapt. De bezoeker is geen toeschouwer, maar medespeler.

Neem The Fact of Matter: een zaal met honderden gymnastiekringen op verschillende hoogtes, met als opdracht van de ene kant naar de andere te komen zonder de grond te raken. Wat kinderlijk eenvoudig klinkt, wordt al snel een verrassende confrontatie met je eigen kracht en evenwicht. Of Nowhere and Everywhere at the Same Time: tientallen slingers die net boven de vloer in steeds wisselende patronen heen en weer zwaaien, waar je tussendoor moet zien te bewegen — of waar je naar kunt blijven kijken. Meedoen mag, het hoeft niet.

Het lichaam als denkgereedschap

Forsythe ziet het lichaam als een instrument om mee te denken. Zijn installaties stellen een vraag aan je motoriek en je ruimtelijk gevoel: hoe reik je, wat durf je, kijk je toe of help je een ander? Volgens Euronews ontstaat daardoor iets verrassend sociaals: bezoekers kijken naar elkaar, geven tips, dagen elkaar uit. Het museum wordt zo even een ontmoetingsplek, waar vreemden samen voor een wand met ringen staan te overleggen.

Tien jaar Voorlinden

De timing is niet toevallig. Museum Voorlinden viert dit jaar zijn tienjarig bestaan en koos bewust voor een tentoonstelling die de bezoeker centraal stelt, meldt Wassenaarders.nl. Dat past bij het museum, dat al langer bekendstaat om ervaringsgerichte kunst — denk aan het beroemde Swimming Pool van Leandro Erlich, waarbij je onder in een 'leeg' zwembad staat terwijl anderen je van bovenaf door het wateroppervlak bekijken.

Wat Forsythe doet, is tegelijk eenvoudig en een tikje radicaal: hij geeft het gereedschap van zijn vak — beweging, ruimte, tijd, het lichaam — letterlijk aan jou. De tentoonstelling is pas af als er iemand doorheen loopt, schommelt, grijpt of even aarzelt bij de drempel. Choreographic Objects is nog tot eind augustus te zien.