Een van NASA's trouwe waarnemers dreigt verloren te gaan. De Swift-ruimtetelescoop, die sinds 2004 in een baan om de aarde draait, zakt steeds sneller omlaag en zou zonder ingrijpen in de atmosfeer verbranden. Om dat te voorkomen is een ongebruikelijke reddingsmissie op touw gezet.
Wat Swift doet
Swift is gebouwd om de krachtigste explosies in het heelal te bestuderen: gammaflitsen. Die korte, extreem energierijke uitbarstingen ontstaan bijvoorbeeld wanneer een zware ster instort of wanneer twee neutronensterren samensmelten. Ruim twintig jaar lang spoort de telescoop deze flitsen op en waarschuwt hij astronomen wereldwijd, zodat andere instrumenten er razendsnel op kunnen richten.
Waarom hij hoogte verliest
Het probleem is de ijle atmosfeer die ook op grote hoogte nog een klein beetje weerstand geeft. De afgelopen jaren nam die weerstand toe doordat de zon rond 2024 een piek in haar activiteitscyclus bereikte. Bij hevige zonneactiviteit zet de bovenste atmosfeer uit, waardoor satellieten sneller afremmen en dalen. Swift zakte daardoor van zijn oorspronkelijke hoogte naar een baan die te laag wordt om veilig te blijven. Zonder hulp zou de telescoop op termijn ongecontroleerd terugvallen naar de aarde.
Een reddingsschip op maat
In plaats van de telescoop op te geven, gaf NASA het bedrijf Katalyst Space Technologies opdracht om een klein ruimtevaartuig te bouwen dat Swift een duwtje omhoog kan geven. Dat toestel moet zich vasthechten aan de telescoop, die daar nooit voor ontworpen was, en hem naar een hogere, stabielere baan brengen. Lukt het, dan kan Swift nog jaren doorwerken.
Nieuw terrein
De missie is bijzonder omdat het voor het eerst is dat een commercieel ruimtevaartuig aankoppelt aan een overheidssatelliet die niet op zo'n onderhoudsbeurt was voorbereid. Slaagt de operatie, dan is dat niet alleen goed nieuws voor de sterrenkunde, maar ook een voorproefje van een toekomst waarin dure satellieten in de ruimte worden gerepareerd en bijgetankt in plaats van afgeschreven.
